Inhoud
- Doneren, verkopen, ombouwen of recyclen: in welke volgorde?
- Waar kun je knuffels doneren?
- In welke staat kun je een knuffel doneren?
- Kun je je knuffels ook verkopen?
- Wat kun je maken van een oude knuffel?
- Kun je knuffels recyclen, en in welke bak gaan ze?
- Hoe help je een kind afscheid te nemen van zijn knuffels?
- Veelgestelde vragen over knuffels doneren en recyclen
- Bronnen
Knuffels doneren kan als ze schoon en heel zijn: bij een kringloopwinkel, een goed doel, een kinderopvang of school die erom vraagt, of gewoon bij buren en familie. Kapotte knuffels mogen in veel gemeenten in de textielcontainer. Was ze eerst en bel voordat je gaat: elke organisatie heeft eigen regels.
Een knuffel waar bij jou thuis niemand meer naar omkijkt, kan ergens anders nog jaren mee. En is hij echt op, dan is er een betere plek voor hem dan de vuilnisbak. Die komt pas helemaal aan het eind.
Doneren, verkopen, ombouwen of recyclen: in welke volgorde?
Begin met wat het leven van de knuffel het meest verlengt. Een overzicht van 41 studies over textiel bevestigt dat: hergebruik en recycling verminderen de milieu-impact ten opzichte van verbranden of storten, en hergebruik scoort beter dan recycling (Sandin en Peters, 2018).
Waar het onderzoek naar textiel over ging
Van de beste tot de laatste oplossing
Waar kun je knuffels doneren?
Niet elke organisatie neemt alles aan. De tabel laat zien wat er meestal wordt geaccepteerd, en wat je vooraf moet vragen.
| Aan wie | Wat meestal wordt geaccepteerd | Vooraf checken |
|---|---|---|
| Familie, buren, weggeefgroepen in de wijk | Elke schone knuffel in goede staat | Of iemand hem echt wil hebben |
| Kringloopwinkels | Knuffels die nog mee kunnen, voor de verkoop in de winkel | Openingstijden voor inbreng en de gevraagde staat |
| Goede doelen en hulporganisaties in de buurt | Schone knuffels in goede staat, vaak ingezameld voor de feestdagen | Wat de lokale afdeling nodig heeft en wanneer je kunt brengen |
| Kinderopvang, basisscholen, speel-o-theken | Afhankelijk van hun behoefte, vaak heel weinig knuffels | Hun hygiëneregels, soms alleen nieuw |
| Ziekenhuizen en kinderafdelingen | Na overleg, meestal alleen nieuwe knuffels | De afdeling of vrijwilligers die de giften regelen |
| Dierenasielen | Soms, als speelgoed voor dieren | Of ze knuffels willen, en zonder losse onderdelen |
Een telefoontje van 2 minuten voorkomt dat je met je zak weer naar huis gaat. Een organisatie die net honderd knuffels kreeg, wil er geen een meer. Een andere, drie straten verder, komt er net te weinig voor de uitdeling in december.
Speel ook in op de kalender. In de weken voor Sinterklaas en kerst zamelen veel organisaties speelgoed in voor gezinnen met weinig geld. Daarna is de vraag vaak een stuk kleiner.
In welke staat kun je een knuffel doneren?
De regel past in één zin: je zou hem geven aan een kind van wie je houdt. Schoon, heel, zonder geur en zonder onderdelen die loszitten.
Voordat hij in de donatiezak gaat
Mag mee, na een wasbeurt
- Naden dicht, vulling die er niet uitkomt.
- Ogen en neus zitten stevig, niets komt los met twee vingers.
- Vacht schoon, helemaal droog, geen muffe lucht.
- Waslabel liefst nog leesbaar.
Gaat niet mee, of pas na reparatie
- Korrels die uit een naad lekken.
- Een oog dat loshangt, een knoop die half los is.
- Schimmelvlek, een geur die na het wassen terugkomt.
- Batterijkastje dat lekt of niet meer opengaat.
Was elke knuffel volgens het etiket voordat je hem weggeeft, en laat hem helemaal droog worden. Hoe je een knuffel wast, lees je in onze gids, per soort knuffel. Overdreven is dat niet. Op een intensive care voor kinderen bleek 85 procent van het onderzochte speelgoed, meegebracht door ouders of van het ziekenhuis zelf, levende bacteriën te dragen (Fleming en Randle, 2006). Een organisatie die giften krijgt voor kwetsbare kinderen, heeft alle reden om voorzichtig te zijn.
Een open naad of een oogje dat loszit, herstel je in 10 minuten met naald en draad: in een knuffel repareren zie je welke steken houden. Haal de batterijen uit muziek- en lichtknuffels en geef ze zonder weg, met een briefje erbij.
Stop de knuffels in een stoffen tas of een schone doos, nooit in een vuilniszak: die wordt al snel voor afval aangezien.

Kun je je knuffels ook verkopen?
Ja, en ook dat is hergebruik. Een rommelmarkt of de vrijmarkt op Koningsdag is het makkelijkst voor een stapel gewone knuffels: voor een klein bedrag gaan ze aan het eind van de ochtend mee met ouders en grootouders. Tweedehands kinderwinkels en speelgoedbeurzen in de wijk nemen recente knuffels in perfecte staat vaak aan. Advertentiesites werken beter voor een hele partij dan voor losse knuffels, vanwege de verzendkosten.
Leg vóór het verkopen apart: een oude beer van mohair, een merkknuffel van voor de jaren zeventig of een verzamelstuk. Hun waarde hangt af van hun staat en hun verhaal. Was ze niet met water voordat een kenner ernaar heeft gekeken, en volg liever onze methode om een antieke teddybeer schoon te maken zonder hem te beschadigen.
Wat kun je maken van een oude knuffel?
Voor knuffels met te veel herinneringen om weg te gaan, of te versleten om weg te geven, een paar ideeën die weinig materiaal vragen.
Als herinnering, zonder te knippen
Een kleine knuffel zet je vast achter in een diepe lijst, op gekleurd karton, met een paar steekjes in plaats van lijm: zo kun je hem later terugnemen. Een heel kleine wordt een sleutelhanger of tashanger met een ringetje dat je in een stevige naad naait. Een paar knuffels uit dezelfde kindertijd kunnen ook samen op een plank in de kamer van een volwassene blijven.
Met naald en draad
Kun je naaien, dan wordt de vacht van een versleten knuffel een kussenhoes of een lapje in een herinneringsdeken, samen met stukjes babykleding. De vulling, als die schoon en droog is, kan een plat kussen weer opvullen. Een kapotte knuffel kun je zelfs repareren met een stukje van een andere.
Wil je kind alles houden? Bewaar ze dan, maar niet zomaar ergens: in onze ideeën om knuffels op te bergen lees je hoe ze jarenlang schoon en beschermd blijven.
Kun je knuffels recyclen, en in welke bak gaan ze?
In Nederland bepaalt je gemeente waar een afgedankte knuffel heen gaat, en de regels verschillen. In veel gemeenten mogen knuffels in de textielcontainer. Den Haag zet knuffelbeesten bijvoorbeeld uitdrukkelijk op de lijst, als ze redelijk schoon en droog zijn. Erg vies textiel hoort daar bij het restafval.
Twijfel je, kijk dan op de afvalpagina of in de afvalapp van je gemeente. Doe de knuffels in een dichte zak, zodat ze schoon en droog blijven. Een knuffel hoort niet bij het plastic, ook al is de vulling van polyester: die bak is voor verpakkingen.

Wil je gemeente geen knuffels bij het textiel, of is de knuffel vies of nat, dan gaat hij pas bij het restafval.
En een knuffel met batterijen?
Een muziekknuffel, een nachtlampje of een ademende knuffel bevat een klein elektrisch apparaat. Haal de batterijen eruit en lever ze in bij een inzamelbak voor batterijen, die je vindt in winkels die batterijen verkopen. Het kastje zelf is klein elektrisch afval: dat breng je naar de milieustraat of naar een winkel die kleine apparaten terugneemt. Kan het kastje eruit, dan kan de knuffel zelf gewoon mee met het textiel, als je gemeente dat toestaat.
Hoe help je een kind afscheid te nemen van zijn knuffels?
Sorteer nooit als je kind er niet bij is. Een knuffel die tijdens schooltijd verdwijnt, blijft langer hangen dan de ruimte die je wint. Voor een jong kind heeft zijn troostvoorwerp geen vervanger: jonge kinderen accepteerden een perfecte kopie van hun troostvoorwerp veel minder snel dan van favoriet speelgoed (Hood en Bloom, 2008). Over de lievelingsknuffel wordt dus niet gepraat, hoe versleten hij ook is.
Laat je kind bij de andere knuffels zelf kiezen, en vertel waar ze naartoe gaan: naar een ander kind, naar een goed doel, voor een tweede leven. Wil je kind het, laat het dan zelf de zak afgeven. Zo wordt het zijn eigen gebaar. Twijfelt het bij een knuffel, zet die dan 3 of 4 weken in een doos “even wachten”. Vraagt je kind er niet naar, dan mag hij weg.
Veelgestelde vragen over knuffels doneren en recyclen
Mogen knuffels in de textielcontainer?
In veel gemeenten wel. Den Haag zet knuffelbeesten bijvoorbeeld uitdrukkelijk op de lijst van wat in de textielcontainer mag, als ze redelijk schoon en droog zijn, en raadt aan alles in een dichte zak te doen. De regels verschillen per gemeente: kijk op de afvalpagina van jouw gemeente voordat je een zak knuffels in de container doet.
Kun je knuffels doneren aan een ziekenhuis?
Bel eerst de kinderafdeling of de vrijwilligers die er actief zijn: zonder toestemming komt er niets binnen, en hygiëneregels sluiten tweedehands knuffels vaak uit. Een nieuwe knuffel, nog in de verpakking, heeft de meeste kans. Vraag ook welke periode het beste uitkomt, vaak de weken voor Sinterklaas en kerst.
Kun je knuffels doneren aan een dierenasiel?
Sommige asielen nemen ze aan als speelgoed voor honden of katten, andere niet. Bel dus eerst. Haal plastic oogjes, knopen en zakjes met korrels eruit, want een dier kan die inslikken, en geef nooit een knuffel met batterijen. Een knuffel die al gescheurd is, is binnen een paar minuten kapot: die kun je beter laten recyclen.
Waar kun je zelfgehaakte knuffels doneren?
Nieuwe, zelfgemaakte knuffels zijn welkom bij veel goede doelen en sommige kinderafdelingen, maar vraag eerst wat ze nodig hebben. Haak voor kleine kinderen zonder losse onderdelen: borduur de oogjes in plaats van veiligheidsoogjes te gebruiken, en naai alles stevig vast. Doe er een briefje bij met het garen dat je gebruikte, zodat ze weten hoe hij gewassen kan worden.
Bronnen
Fleming K., Randle J. (2006). Toys, friend or foe? A study of infection risk in a paediatric intensive care unit. Paediatric Nursing, 18(4), 14-18. DOI: 10.7748/paed.18.4.14.s15
Hood B., Bloom P. (2008). Children prefer certain individuals over perfect duplicates. Cognition, 106(1), 455-462. DOI: 10.1016/j.cognition.2007.01.012
Sandin G., Peters G.M. (2018). Environmental impact of textile reuse and recycling, a review. Journal of Cleaner Production, 184, 353-365. DOI: 10.1016/j.jclepro.2018.02.266